Informatyka · Python · krok po kroku

While: zrób to jeszcze raz, jeśli trzeba.

Nalewasz wodę do bidonu. Sprawdzasz poziom. Jeszcze za mało? Dolewasz. Znowu sprawdzasz. Gdy wystarczy, przestajesz. Pętla działa podobnie.

  • Szkoła podstawowa
  • Kod z objaśnieniami
  • Trudniejsze zadania w biurku

Po tej lekcji: zapiszesz while, zmienisz licznik i wyjaśnisz, kiedy pętla się zatrzyma.

Zakres podstawowy · materiał otwarty

Nie musisz pisać tego samego pięć razy.

Pętla powtarza blok instrukcji. While czytamy „dopóki”. Przed każdym obrotem Python sprawdza warunek. Jeśli jest True, wykonuje blok. Jeśli False, wychodzi z pętli i wykonuje dalszą część programu.

Pamiętasz if? Sprawdza warunek, ale nie wraca sam do początku. While wraca. Zapisz przykłady w petla.py, uruchamiaj jak wcześniejsze programy. Nie przepisuj znaków >>>.

Policzmy od 1 do 3.

licznik-while.pypython
licznik = 1
while licznik <= 3:
    print(licznik)
    licznik = licznik + 1
print("Koniec")
Wynik
1
2
3
Koniec
  1. Start licznik = 1 wykonuje się raz, przed pętlą.
  2. Warunek <= 3 dopuszcza także liczbę 3. Po while stawiamy dwukropek.
  3. Wcięcie oba wiersze z czterema spacjami należą do pętli. Print Koniec jest poza nią.
  4. Zmiana najpierw odczytujemy licznik, dodajemy 1, a potem przypisujemy nową wartość. Bez zmiany warunek może pozostać prawdziwy bez końca.

Sprawdź w działaniu

Dolej wodę i obserwuj sprawdzanie warunku.

Ustaw cel, wybierz porcję i przejdź przez sprawdzanie oraz dolanie. Woda może przekroczyć cel o część porcji. To model przygotowanej pętli z limitem pokazu, nie uruchamianie dowolnego kodu.

Ta interakcja wymaga włączonego JavaScriptu.

Pętla może nie wykonać się ani razu.

Jeżeli warunek jest False już na początku, Python od razu pomija blok. Dla licznik = 5 i while licznik <= 3 nie wypisze żadnej liczby. To prawidłowe zachowanie.

Zawsze pytaj: co zmieni warunek? Jeśli piszesz while licznik <= 3, a licznik nigdy nie rośnie, program może działać bez końca. W szkolnym edytorze przerwij działanie przyciskiem Stop albo Ctrl+C w konsoli. Nie uruchamiaj celowo nieskończonej pętli.

Sprawdź w działaniu

Znajdź brakującą zmianę licznika.

Włącz lub wyłącz zwiększanie licznika. Pokaz wykona najwyżej pięć obrotów i opisze problem. W prawdziwym programie taki limit nie pojawia się sam.

Ta interakcja wymaga włączonego JavaScriptu.

Skarbonka: licznik i suma mają różne role.

Licznik mówi, ile razy już działaliśmy. Suma pamięta, ile zebraliśmy. Ustaw sumę na 0 przed pętlą, a potem dodawaj kolejne kwoty. Gdybyś ustawiał ją na 0 w środku, traciłbyś poprzedni wynik.

Zapis suma += kwota jest krótszą wersją suma = suma + kwota dla używanych tutaj liczb. Na początku możesz pisać dłuższą wersję.

Po 2 zł przez trzy dni.

skarbonka.pypython
dzien = 1
suma = 0
while dzien <= 3:
    suma = suma + 2
    dzien = dzien + 1
print(suma)
Wynik
6

Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca

Odliczanie do startu.

Wczytaj jedną liczbę całkowitą n od 1 do 10. Wypisz liczby od n do 1, każdą w osobnym wierszu, a po nich START. Użyj while.

Oczekiwany rezultat
Wejście:
3
Wyjście:
3
2
1
START
Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.
Krok 1 — pokaż podpowiedź

Licznik zaczyna od wczytanego n.

Krok 2 — pokaż podpowiedź

Powtarzaj, dopóki licznik >= 1. Wypisz go i zmniejsz o 1.

Krok 3 — pokaż podpowiedź

START wypisz już poza pętlą. Dla n = 1 ma pojawić się 1, a potem START.

Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.

Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca

Wypisz parzyste od 2 do n.

Wczytaj jedną liczbę całkowitą n od 2 do 20. Wypisz dodatnie liczby parzyste nie większe niż n, każdą w osobnym wierszu. Użyj while.

Oczekiwany rezultat
Wejście:
7
Wyjście:
2
4
6
Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.
Krok 1 — pokaż podpowiedź

Zacznij licznik od 2.

Krok 2 — pokaż podpowiedź

Warunek to licznik <= n. Po wypisaniu zwiększaj licznik o 2.

Krok 3 — pokaż podpowiedź

Dla n = 2 ma wyjść tylko 2, a dla n = 3 również tylko 2.

Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.

Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca

Dodaj liczby od 1 do n.

Wczytaj jedną liczbę całkowitą n od 1 do 20. Użyj while i wypisz jeden wynik: sumę liczb od 1 do n włącznie.

Oczekiwany rezultat
Wejście:
4
Wyjście:
10
Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.
Krok 1 — pokaż podpowiedź

Przed pętlą ustaw suma = 0 i licznik = 1.

Krok 2 — pokaż podpowiedź

W każdym obrocie dodaj licznik do sumy, a potem zwiększ licznik o 1.

Krok 3 — pokaż podpowiedź

Wynik wypisz po pętli. Dla n = 1 otrzymasz 1, dla n = 3 — 6.

Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.

Podsumowanie

Sprawdź, czy potrafisz to wyjaśnić.

  1. Wskaż start, warunek, blok i zmianę danych.
  2. Powiedz, kiedy pętla wykona zero obrotów.
  3. Sprawdź, czy dane zmierzają do zakończenia pętli.
  4. Wcięcia pokazują, co jest powtarzane, a co wykona się raz po pętli.

Po zalogowaniu zobaczysz dodatkowe lekcje i materiały oznaczone jako rozszerzenie. Podstawowe quizy i zadania pozostają dostępne w biurku.

Dalej na swoim koncie

Rozgrzewki, quiz i zadania są w biurku ucznia.

Teoria jest otwarta dla wszystkich. Żeby rozwiązywać zadania, zapisywać szkice i widzieć swój postęp, zaloguj się.

Zaloguj się →
Źródła i dalsza nauka