INF.04 · C# · lekcja 19

Projekt końcowy — system wypożyczalni w konsoli

Wypożyczalnia: od modelu do działającej operacji

Zrozum
Sprawdź
Napisz sam

Po tej lekcji: wypożyczalnia: od modelu do działającej operacji

Dzisiaj zrobisz konkretną rzecz

Pojedyncze umiejętności — klasa, dziedziczenie, wyjątek — to jedno. Prawdziwa wartość pojawia się dopiero wtedy, gdy złożysz je w jeden, spójny, DZIAŁAJĄCY program — dokładnie tak, jak wygląda zadanie praktyczne na egzaminie INF.04 i jak wygląda prawdziwa praca programisty.

To dokładnie taki projekt, jaki mógłbyś zobaczyć jako zadanie na egzaminie INF.04 w części praktycznej — aplikacja konsolowa z hierarchią klas, kolekcją obiektów i menu sterowanym przez użytkownika.

Sprawdź w działaniu

Wypożyczalnia: od modelu do działającej operacji

Najpierw przewidź wynik. Zmień dane w modelu i porównaj efekt. Spróbuj także przypadku granicznego, a nie tylko pierwszego poprawnego przykładu.

Model pokazuje wybraną zasadę. Nie uruchamia ani nie ocenia wklejonego kodu C#.

1. Przygotuj i uruchom własny projekt

Visual Studio → Utwórz nowy projekt → Console App (C#), nie Windows Forms ani MAUI. Wybierz .NET10 i utwórz osobny projekt dla tej lekcji.
Otwórz Program.cs. Poniższy mały przykład zastępuje całą jego zawartość; uruchom Ctrl+F5. Nie dopisuj go obok istniejącego drugiego Main.
Mały przykład używa instrukcji najwyższego poziomu: kompilator tworzy punkt wejścia. Pełny starszy przykład poniżej ma jawne class Program i Main — to alternatywna postać, nie kod do sklejenia.

2. Najpierw mały przykład

Wykonaj tę próbę przed dłuższym rozwiązaniem. Zacznij od jednej operacji bez menu. Dopiero gdy stan zmienia się poprawnie, dodawaj kolekcję, klasy pochodne i obsługę wejścia według wymagań projektu. To uruchamialny pierwszy etap, nie całe rozwiązanie zadania.

Program.cscsharp

var film = new Film("Diuna");
Console.WriteLine(film.Wypozycz());
Console.WriteLine(film.Wypozycz());
film.Zwroc();
Console.WriteLine(film.Wypozycz());

class Film
{
    public string Tytul { get; }
    public bool Wypozyczony { get; private set; }
    public Film(string tytul) { Tytul = tytul; }
    public bool Wypozycz()
    {
        if (Wypozyczony) return false;
        Wypozyczony = true; return true;
    }
    public void Zwroc() { Wypozyczony = false; }
}

Wynik

True
False
True

Co sprawdzić? Zmień jedną wartość i przed uruchomieniem zapisz przewidywany rezultat. Porównaj go z opisem wyniku; przy błędzie wróć do konkretnej instrukcji.

Jak to działa — 1

To podsumowanie całego działu — zbudujesz KOMPLETNY, działający system wypożyczalni w konsoli, łącząc wszystkie 17 poprzednich lekcji w jeden spójny projekt: klasy i obiekty, hermetyzację, konstruktory, dziedziczenie, polimorfizm, klasy abstrakcyjne, wyjątki, kolekcje generyczne i (opcjonalnie) jeden z poznanych wzorców projektowych.

Wymagane elementy projektu: 1. Klasa abstrakcyjna Produkt (pola: Tytul, CzyWypozyczony; metoda abstrakcyjna OplataZaDzien()). 2. Co najmniej dwie klasy pochodne, np. Film i Konsola, każda z własną implementacją OplataZaDzien(). 3. Klasa Wypozyczalnia przechowująca List<Produkt> (Lekcja 8 + 16), z metodami: Wypozycz(Produkt p) (rzuca wyjątek, jeśli produkt jest już wypożyczony — Lekcja 16), Zwroc(Produkt p), WyswietlDostepne() (wypisuje tylko produkty z CzyWypozyczony == false). 4. Obsługa błędów przez try-catch przy próbie wypożyczenia niedostępnego produktu. 5. Menu tekstowe w pętli (Lekcja 7) pozwalające użytkownikowi wybrać akcję (wypożycz/zwróć/pokaż dostępne/zakończ) przez instrukcję switch (Lekcja 5).

Jak to działa — 2

To dokładnie ten poziom złożoności, jakiego można się spodziewać w rozbudowanym zadaniu praktycznym z programowania obiektowego na egzaminie INF.04.

Sprawdź, zanim przepiszesz cały program

Największy błąd na tym etapie to próba napisania wszystkiego naraz — buduj projekt DOKŁADNIE w kolejności z listy wymaganych elementów, testując każdy fragment osobno, zanim przejdziesz do kolejnego (dokładnie tak, jak w zadaniach łatwym/średnim/trudnym powyżej). Drugi błąd: kopiowanie fragmentów kodu z poprzednich lekcji bez zastanowienia, czy dokładnie pasują do nowego kontekstu — wróć do konkretnej lekcji, jeśli czegoś nie pamiętasz, zamiast zgadywać. Trzeci: pominięcie obsługi wyjątków "bo to tylko projekt szkolny" — to właśnie umiejętność łączenia obsługi błędów z resztą logiki biznesowej jest tym, co odróżnia solidny projekt od prowizorki.

Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca

4. Teraz Twoja zmiana

Zanim zaczniesz kodować, narysuj na kartce diagram klas (podobny do diagramu w tej lekcji) z dokładnymi polami i metodami każdej klasy Twojego projektu.

Oczekiwany rezultat

Spełnij warunki polecenia. Zapisz wejście, otrzymany wynik i wyjaśnij, która część kodu za niego odpowiada.

Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.

Krok 1 — pokaż podpowiedź

Wróć do podstawowej formy oraz objaśnienia: Zacznij od jednej operacji bez menu. Dopiero gdy stan zmienia się poprawnie, dodawaj kolekcję, klasy pochodne i obsługę wejścia według wymagań projektu. To uruchamialny pierwszy etap, nie całe rozwiązanie zadania.

Krok 2 — pokaż podpowiedź

Zmień tylko część potrzebną do polecenia. Zachowaj działającą wersję przed zmianą i uruchamiaj po każdym małym etapie.

Krok 3 — pokaż podpowiedź

Sprawdź przypadek zwykły i graniczny; porównaj z regułą: True False True

Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.

5. Sprawdź rozumienie, nie tylko uruchomienie

Potrafię wyjaśnić podstawową formę i znaczenie jej elementów własnymi słowami.
Wykonałem model oraz własną próbę i potrafię wskazać powód wyniku: True False True
Wykonałem ćwiczenie prowadzone; dodatkowe trzy zadania są w biurku po zalogowaniu.

Dalej na swoim koncie

Rozgrzewki, quiz i zadania są w biurku ucznia.

Teoria jest otwarta dla wszystkich. Żeby rozwiązywać zadania, zapisywać szkice i widzieć swój postęp, zaloguj się.

Zaloguj się →

Źródła i dalsza nauka