Informatyka · Arkusz kalkulacyjny
Wykresy — wybór danych, tworzenie, edycja i interpretacja
Temperatury z kolejnych dni łatwiej prześledzić na linii. Kolor komórki może od razu pokazać przekroczenie progu. Oba narzędzia mają pomagać odpowiedzieć na pytanie.
- Zobacz w arkuszu
- Zmień dane
- Wyjaśnij wynik
Po tej lekcji: Dobierzesz typ wykresu i ustawisz prostą regułę formatowania.
Zakres podstawowy · materiał otwarty
Dane → pytanie → typ wykresu
| Dane i pytanie | Zwykle dobry wybór | Na co uważać |
|---|---|---|
| Kwoty w kilku kategoriach: co jest największe? | Kolumnowy lub słupkowy. | Dla porównania długości skala powinna obejmować zero. |
| Kolejne dni: jak zmieniał się wynik? | Liniowy. | Uporządkuj czas; linia nie oznacza wartości pomiędzy pomiarami. |
| Długie nazwy grup. | Słupkowy poziomy. | Zadbaj o miejsce na etykiety. |
| Kilka części tej samej całości. | Kołowy. | Jedna seria, wartości nieujemne, suma dodatnia; dużo wycinków jest nieczytelnych. |
| Dwie zmienne liczbowe: np. minuty i punkty. | Punktowy XY. | Oś X ma skalę liczbową, a nie równe odstępy kategorii. |
| Przedziały liczbowych obserwacji: jak wygląda rozkład? | Histogram (rozszerzenie). | Nie myl go ze słupkami niezależnych kategorii. |
Zbuduj wykres w swoim Excelu
-
W A1:C6 wpisz Miesiąc/Klasa A/Klasa B oraz pięć miesięcy. Wpłaty A: 120,150,90,180,160; B: 100,130,140,160,170.Oczekiwany wynikPierwsza kolumna to kategorie, kolejne dwie to serie.
-
Zaznacz A1:C6 razem z nagłówkami. Wybierz Wstaw → Polecane wykresy lub galerię wykresów, a następnie kolumnowy grupowany.Oczekiwany wynikDla każdego miesiąca widzisz dwie kolumny, legenda wyjaśnia klasy.
-
Kliknij tytuł wykresu i wpisz Wpłaty dwóch klas. Dodaj jednostkę zł przez tytuł osi wartości albo opis przy wykresie.Oczekiwany wynikWiadomo, co oznaczają liczby.
-
Jeśli miesiące i klasy zamieniły się rolami, kliknij wykres i sprawdź Projekt wykresu → Przełącz wiersz/kolumnę lub Wybierz dane.Oczekiwany wynikSprawdzasz kategorie i nazwy serii zamiast ręcznie malować słupki.
Sprawdź w działaniu
Zbuduj i edytuj wykres z dwóch serii
Najpierw wybierz typ i kliknij Wstaw / aktualizuj wykres. Zmień tytuł, wyłącz serię C, dodaj etykiety albo dopisz czerwiec. Rozszerz zakres, żeby objął nowy wiersz.
Zmień dane istniejącego wykresu
-
W źródle zmień B2 ze 120 na 200.Oczekiwany wynikWykres powiązany ze źródłem zmienia wartość punktu.
-
Dopisz A7:C7: Czerwiec, 200, 190. Sprawdź, czy nowy miesiąc się pojawił.Oczekiwany wynikNie zakładaj, że każdy wykres sam rozszerzy zakres.
-
Kliknij wykres. Użyj Projekt wykresu → Wybierz dane i rozszerz źródło z A1:C6 na A1:C7.Oczekiwany wynikNowy miesiąc jest na wykresie.
-
W oknie źródła wskaż serię, aby zmienić jej nazwę lub zakres wartości. Osobno sprawdź etykiety osi poziomej.Oczekiwany wynikNazwa Klasa A pochodzi z B1, liczby z B2:B7, miesiące z A2:A7.
Tytuł, seria, legenda, osie i etykiety
Seria danych to zestaw porównywanych obserwacji, np. wpłaty klasy A. Legenda rozróżnia serie, nie musi powtarzać tytułu. Etykieta danych może pokazać konkretną kwotę nad kolumną. Tytuł osi opisuje wielkość i jednostkę.
Zaznacz wykres, a potem konkretny element. Z menu lub karty projektu dodaj tytuły osi, legendę i etykiety danych. Dwukrotne kliknięcie osi lub menu Formatuj oś pozwala ustawić minimum, maksimum i jednostkę główną. Zmieniaj skale świadomie i porównuj zapis przed oraz po zmianie. Nazwy kart mogą nieznacznie różnić się między wydaniami.
Zmieniaj typ, nie rysuj wszystkiego od nowa
Kliknij istniejący wykres i wybierz Projekt wykresu → Zmień typ wykresu. Dla miesięcy porównaj kolumny z linią. Dla wydatków jednej klasy kołowy może pokazać udział miesięcy w całości, ale nie miesza dwóch niezależnych serii.
W XY pierwsza kolumna musi zawierać wartości liczbowe X. Dla czasu 10,20,50,80,100 odległości na osi mają być nierówne. Wykres liniowy z kategoriami nie zastępuje XY. Zależność dwóch wielkości nie dowodzi, że jedna spowodowała drugą.
Gdy wykres wygląda źle
-
Pojawiła się seria z liczbami 1,2,3 zamiast miesięcy.Oczekiwany wynikSprawdź nagłówki, etykiety osi i role wierszy/kolumn.
-
Dopisany wiersz nie pojawia się na wykresie.Oczekiwany wynikSprawdź i rozszerz źródło danych.
-
Słupki sugerują ogromną różnicę między 99 a 100.Oczekiwany wynikSprawdź ucięcie osi; długości słupków porównuj od zera.
-
Dane ujemne trafiły na koło.Oczekiwany wynikZmień typ wykresu — koło nie nadaje się do takich części całości.
Sprawdź w działaniu
Arkusz, wykres i reguła na żywo
Kliknij B5, zmień 12 na 15 i zatwierdź. Potem wybierz typ wykresu i ustaw próg. Te same dane mogą mieć różne prezentacje, ale ich wartości pozostają takie same.
Formatowanie warunkowe nie podmienia danych
Dla B2:B6 wybierz regułę liczby większej lub równej 10 i ustaw wyróżnienie. Powinny pasować wtorek i czwartek. W regule opartej na formule możesz użyć =$B2>=10 dla pierwszego wiersza zaznaczenia: kolumna jest stała, wiersz dopasowuje się do kolejnych rekordów.
Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca
Czas czytania
Wpisz dni pon–pt i minuty 10,15,0,20,25 w dwóch kolumnach. Utwórz linię i regułę wyróżniającą minuty >=20. Dodaj tytuł i jednostkę.
Wyróżnione: czwartek, piątek. 0 w środę jest rzeczywistym zerem, nie brakiem pomiaru.
? Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.
Krok 1 — pokaż podpowiedź
Zaznacz dane razem z nagłówkami.
Krok 2 — pokaż podpowiedź
Sprawdź, czy dni są na osi poziomej.
Krok 3 — pokaż podpowiedź
Reguła powinna obejmować sam zakres minut.
Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.
Ćwiczenie z pomocą · samodzielna praca
Budżet na wycieczkę
Przedstaw wydatki: przejazd 200, bilety 120, posiłek 80. Użyj kolumn lub słupków z jednostką zł. Napisz dwa wnioski.
Łącznie: 400 zł. Przejazd stanowi połowę całej kwoty.
? Potrzebujesz pomocy? Rozwiązuj krok po kroku.
Krok 1 — pokaż podpowiedź
Każda kategoria powinna mieć osobny słupek.
Krok 2 — pokaż podpowiedź
Oś wartości zacznij od zera.
Krok 3 — pokaż podpowiedź
Odróżnij odczytaną wartość od własnej opinii o wydatku.
Otwórz tylko tyle podpowiedzi, ile potrzebujesz. Po każdym kroku wróć do zadania i sprawdź wynik.
Podsumowanie
Co warto zapamiętać
- Dobierzesz typ wykresu i ustawisz prostą regułę formatowania.
- Sprawdź wynik na małych danych i po zmianie jednej wartości.
- Ćwiczenia tutaj służą nauce. W biurku oddajesz własną pracę do oceny nauczyciela.
Po zalogowaniu zobaczysz dodatkowe lekcje i materiały oznaczone jako rozszerzenie. Podstawowe quizy i zadania pozostają dostępne w biurku.
Dalej na swoim koncie
Rozgrzewki, quiz i zadania są w biurku ucznia.
Teoria jest otwarta dla wszystkich. Żeby rozwiązywać zadania, zapisywać szkice i widzieć swój postęp, zaloguj się.
Zaloguj się →