Lekcja 9. Obsługa zdarzeń — mysz, klawiatura i wprowadzenie do Command

Dwie drogi do tego samego celu: eventy i komendy

Windows Forms ma tylko jedną drogę — zdarzenia (eventy). Każdy przycisk ma swój kod w tle, podpięty bezpośrednio, np. button1_Click. WPF pozwala na to samo, ale dodatkowo oferuje komendy (Command) — mechanizm łączący kontrolkę z metodą w logice programu (ViewModelu) bez pisania kodu w code-behind. Dzięki temu UI i logika mogą być całkowicie rozdzielone, co ma znaczenie przy większych projektach i na egzaminie INF.04.

Zdarzenia myszy

Zdarzenie	Kiedy się wywołuje
MouseEnter	Kursor wjeżdża na obszar kontrolki.
MouseLeave	Kursor opuszcza obszar kontrolki.
MouseDown / MouseUp	Wciśnięcie / puszczenie dowolnego przycisku myszy nad kontrolką.
MouseMove	Ruch kursora nad kontrolką (wywołuje się bardzo często — ostrożnie z ciężkim kodem w środku).
MouseDoubleClick	Podwójne kliknięcie.

private void Panel_MouseEnter(object sender, MouseEventArgs e)
{
    PanelBoczny.Background = Brushes.LightBlue;
}
private void Panel_MouseLeave(object sender, MouseEventArgs e)
{
    PanelBoczny.Background = Brushes.White;
}

Efekt: panel podświetla się na niebiesko, gdy najedziesz na niego myszą — klasyczny efekt "hover", znany z CSS (:hover) w dziale HTML/CSS.

Zdarzenia klawiatury

Zdarzenie	Kiedy się wywołuje
KeyDown	Wciśnięcie klawisza (można sprawdzić e.Key, np. Key.Enter).
KeyUp	Puszczenie klawisza.
TextInput	Wprowadzenie znaku tekstowego (uwzględnia układ klawiatury, polskie znaki itd.).

private void PoleWyszukaj_KeyDown(object sender, KeyEventArgs e)
{
    if (e.Key == Key.Enter)
    {
        WykonajWyszukiwanie();
    }
}

Efekt: naciśnięcie Enter w polu wyszukiwania uruchamia tę samą akcję, co kliknięcie przycisku "Szukaj" — bardzo częsty, oczekiwany przez użytkowników skrót.

Command i ICommand — komendy w WPF

Zamiast Click="Przycisk_Click", przycisk może korzystać z właściwości Command, powiązanej przez binding z obiektem implementującym interfejs ICommand w ViewModelu:

<Button Content="Zapisz" Command="{Binding ZapiszCommand}" />

ICommand wymaga dwóch elementów: metody Execute (co ma się wykonać) i CanExecute (czy komenda jest aktualnie dostępna — jeśli zwróci false, przycisk automatycznie staje się wyszarzony, BEZ ręcznego ustawiania IsEnabled!). Poniższa klasa RelayCommand to standardowa, uniwersalna implementacja tego interfejsu, używana w niemal każdym projekcie WPF:

public class RelayCommand : ICommand
{
    private readonly Action _wykonaj;
    private readonly Func<bool>? _czyMozna;

    public RelayCommand(Action wykonaj, Func<bool>? czyMozna = null)
    {
        _wykonaj = wykonaj;
        _czyMozna = czyMozna;
    }

    public bool CanExecute(object? parametr) => _czyMozna?.Invoke() ?? true;
    public void Execute(object? parametr) => _wykonaj();

    public event EventHandler? CanExecuteChanged
    {
        add => CommandManager.RequerySuggested += value;
        remove => CommandManager.RequerySuggested -= value;
    }
}

Dzięki tej jednej, uniwersalnej klasie, w ViewModelu wystarczy napisać:

public ICommand ZapiszCommand { get; }

public MainViewModel()
{
    ZapiszCommand = new RelayCommand(WykonajZapis, () => !string.IsNullOrEmpty(Imie));
}

private void WykonajZapis()
{
    Wynik = $"Zapisano: {Imie}";
}

Efekt: przycisk "Zapisz" jest AUTOMATYCZNIE nieaktywny, dopóki pole Imie jest puste — bez pisania ani jednej linijki kodu w code-behind okna. Pełne, praktyczne użycie RelayCommand razem z pełnym wzorcem MVVM (w tym INotifyPropertyChanged) poznasz w kolejnych lekcjach tego działu — tu poznajesz sam mechanizm, żeby rozumieć, skąd się bierze i jak działa.

Kiedy zwykły event, a kiedy Command?

Dla prostych, jednorazowych aplikacji (jak większość ćwiczeń w tym dziale) zwykłe zdarzenia (Click, TextChanged) w code-behind są całkowicie wystarczające i szybsze do napisania. Command/ICommand ma sens, gdy: (1) logika ma być testowalna niezależnie od UI, (2) chcesz automatycznego włączania/wyłączania przycisków bez ręcznego ustawiania IsEnabled w kilku miejscach, (3) budujesz aplikację zgodną z pełnym wzorcem MVVM.