BitEdu - liceum i technikum
INF.03
Lekcje otwarte możesz czytać od razu. Materiały oznaczone kontem zawierają zadania, kod lub pliki przeznaczone dla przypisanych uczniów.
Bazy danych i SQL
Wprowadzenie do baz danych i model ER
Każda poważniejsza aplikacja — dziennik elektroniczny, sklep internetowy, system rezerwacji — musi gdzieś trwale przechowywać dane i wiedzieć, jak te dane się ze sobą łączą. Zanim napiszesz pierwszą linijkę SQL, musisz umieć to zaprojektować na papierze. Bez t...
DDL — tworzenie struktury bazy danych
Wyobraź sobie aplikację sklepu muzycznego. Zanim zapiszesz pierwszy produkt, baza musi wiedzieć, jakie dane ma przechowywać: nazwę, cenę, kategorię i stan magazynowy. DDL to zestaw poleceń, który buduje taką konstrukcję bazy, zmienia ją i — gdy trzeba — usuwa.
DQL — wyszukiwanie danych (SELECT)
Kiedy w sklepie ustawiasz „cena do 500 zł”, w dzienniku szukasz swoich ocen albo w aplikacji muzycznej wyświetlasz najnowsze utwory, program wybiera potrzebne rekordy. W SQL robisz to poleceniem SELECT. Nie zmieniasz danych — zadajesz bazie konkretne pytanie i...
Relacje i łączenie tabel — JOIN
W poprzedniej lekcji SELECT wybierał dane z jednej tabeli. Teraz odpowiesz na pytanie „kto kupił jaki produkt?”, chociaż nazwisko klienta, nazwa produktu i zamówienie znajdują się w trzech różnych tabelach. JOIN składa je w jeden czytelny wynik.
Normalizacja bazy danych
Po JOIN widziałeś, że dane klienta i produktu przechowujemy osobno, a łączymy je dopiero w wyniku. Normalizacja wyjaśnia, dlaczego taki podział chroni bazę przed powtórzeniami, sprzecznymi danymi oraz problemami przy dodawaniu i usuwaniu rekordów.
DML — modyfikowanie danych (INSERT, UPDATE, DELETE)
Po zaprojektowaniu tabel trzeba bezpiecznie dodawać, poprawiać i usuwać rekordy. INSERT, UPDATE i DELETE obsługują rejestrację konta, zmianę ceny, zapis na zajęcia czy anulowanie zamówienia.
Funkcje agregujące i grupowanie danych (GROUP BY)
SELECT pokazywał rekordy, JOIN je łączył, a teraz policzysz podsumowania: liczbę klientów, średnią cenę w kategorii i sprzedaż według dnia. GROUP BY zamienia wiele rekordów w czytelny raport.
Podzapytania (SUBQUERIES) w SQL
Niektórych pytań nie da się zadać bazie danych jednym prostym SELECT-em — np. "pokaż produkty droższe niż średnia" wymaga najpierw policzenia tej średniej. Podzapytania pozwalają połączyć kilka kroków rozumowania w jedno zapytanie.
Więzy integralności w SQL
Bez żadnych zasad baza danych pozwoliłaby wpisać cokolwiek — ujemną cenę, zamówienie bez klienta, dwóch użytkowników z tym samym adresem e-mail. Więzy integralności to strażnik, który tego pilnuje na poziomie samej bazy, niezależnie od tego, czy aplikacja przy...
Rodzaje relacji w praktyce — pełna implementacja 1:1, 1:N, N:M
Znać teorię relacji to jedno, ale na egzaminie i w prawdziwej pracy musisz umieć NAPISAĆ kod SQL, który poprawnie implementuje każdy z trzech typów. Kluczowa różnica leży w jednym małym słowie — UNIQUE.
Projektowanie bazy danych — od wymagań do schematu
Na egzaminie i w pracy rzadko dostajesz gotowy schemat bazy — zwykle dostajesz opis słowny ("zaprojektuj system rezerwacji hotelu") i musisz sam dojść do tabel i relacji. Ta lekcja porządkuje kroki, żeby robić to systematycznie, a nie na chybił trafił.
System zarządzania bazą danych (DBMS)
Piszesz polecenia SQL, ale to nie SQL sam z siebie przechowuje dane na dysku, pilnuje uprawnień i obsługuje wielu użytkowników naraz. Robi to program nazywany DBMS — warto wiedzieć, co dokładnie się dzieje "pod maską".
Uprawnienia i bezpieczeństwo — kontrola dostępu w SQL
Nie każdy, kto korzysta z bazy danych, powinien móc usuwać tabele albo zmieniać cudze rekordy. System uprawnień pozwala precyzyjnie określić, kto co może robić — to podstawa bezpieczeństwa każdej prawdziwej aplikacji.
Instalacja i konfiguracja środowiska SZBD (XAMPP)
Zanim napiszesz choć jedną linijkę SQL-a, musisz mieć gdzie ją uruchomić. XAMPP to najprostszy sposób, żeby w kilka minut postawić na własnym komputerze pełne środowisko z serwerem MySQL/MariaDB i graficznym narzędziem phpMyAdmin — i to jest dokładnie to środo...
Import, eksport, kopia zapasowa i przywracanie bazy danych
Serwery się psują, dyski padają, ktoś przypadkiem wykona DELETE bez WHERE (patrz lekcja o DML!). Jedyne, co wtedy ratuje dane, to aktualna kopia zapasowa. Import i eksport to też codzienne narzędzie — np. przenoszenie bazy z komputera do komputera albo na serw...
Formularze i raporty w aplikacjach bazodanowych
Zwykły użytkownik aplikacji nigdy nie widzi ani nie pisze SQL-a — wypełnia formularz albo klika w raport. Ta lekcja pokazuje, jak najprostsze formularze i raporty łączą to, czego się nauczyłeś (DML, SELECT, agregacje) z rzeczywistym interfejsem użytkownika.
Słowniczek — Bazy danych i SQL
Zbiorcza ściąga wszystkich poleceń SQL poznanych w tym dziale — jedno miejsce, do którego warto wrócić przed sprawdzianem, zadaniem praktycznym albo egzaminem, zamiast przeszukiwać wszystkie 16 lekcji z osobna.
Jak wykonać zadanie SQL na egzaminie INF.03 krok po kroku
Na egzaminie możesz znać SQL, a mimo to stracić punkty przez pracę w złej bazie, niewłaściwy plik, brak zrzutu albo zapytanie dające prawie dobry wynik. Ta lekcja pokazuje stałą procedurę, którą możesz zastosować w każdym zadaniu INF.03.
INF.03 — zadanie SQL 1: sklepik szkolny
Pełne zadanie praktyczne na poziomie podstawowym. Otrzymujesz bazę szkolnego sklepiku i pięć wymagań. Sam wybierasz klauzule, kolejność pracy i sposób kontroli.
INF.03 — zadanie SQL 2: turniej e-sportowy
Pełne zadanie praktyczne na poziomie średnim. Baza turnieju e-sportowego wymaga łączenia tabel, kolumn obliczanych, grupowania i HAVING.
INF.03 — zadanie SQL 3: serwis telefonów
Pełne zadanie praktyczne na poziomie trudnym. Serwis telefonów łączy raporty, NULL, agregację, podzapytanie oraz kontrolowaną aktualizację danych.